Waddenvereniging

Voorpagina

Onswerk

Kustverdediging

Dynamisch Kustbeheer Schiermonnikoog

DYNAMISCH KUSTBEHEER SCHIERMONNIKOOG

Rijkswaterstaat heeft veel zand ingevangen, door het plaatsen van stuifschermen en het planten van helm. Hierdoor ontstond een aaneengesloten, brede en hoge zeereep. Sinds het dynamisch handhaven nam het onderhoud aan de zeereep geleidelijk af. Op de uiterste westpunt van Schiermonnikoog (Westerplas) is een deel van de zeereep onderdeel van de primaire waterkering; een ander stuk zeereep ligt direct zeewaarts van de eigenlijke waterkering. Om die reden is het zeereeponderhoud in dit kustdeel gericht op het vastleggen van de zeereep. Ten oosten van paal 7 is wordt alle ruimte geboden aan dynamiek. Het ontstaan van stuifkuilen, kale plekken en afslagranden wordt niet tegengegaan of hersteld.

Ontwikkelingen

Schiermonnikoog heeft brede stranden. De kustlijn ligt honderden meters zeewaarts van de basiskustlijn en er is nog voor vele jaren reserve aan zand aanwezig. Opvallend is dat het eiland in oostelijke richting langer wordt. Dit heeft te maken met de dynamiek van de geulen in het zeegat ten oosten van Schiermonnikoog, met extra zandaanvoer vanuit het westen (onder meer door de afbraak van de zandhaak) én het verplaatsen van het wantij onder Schiermonnikoog. Door de bijzondere kustontwikkeling is er vóór de zeereep een hele nieuwe situatie ontstaan. Op bijna het hele eiland is het strand begroeid geraakt, en hebben zich strandduintjes ontwikkeld. Vooral ten oosten van km 5 worden deze strandduintjes doorsneden door kleinschalige kreekpatronen. De begroeiing neemt zeewaarts af, en de overstuiving neemt toe. Het geheel vormt een prachtig ontwikkelde zoet-zoutovergang. In het oosten van Schiermonnikoog liggen dynamische en zeer indrukwekkende washovers (incidentele overstroming).

Het belangrijkste gevolg van de ontwikkeling op het strand voor de achterliggende zeereep is dat deze weinig dynamisch is, ondanks het achterwege blijven van onderhoud. De zeereep is bijna helemaal begroeid, soms zelfs met duindoorn, een soort die kenmerkend is voor een verstarrend milieu. Het dynamisch kustbeheer heeft hier niet geleid tot een toename van doorstuiving. Alleen ten oosten van paal 10.4, waar al sinds 1970 geen onderhoud plaatsvindt, is de voormalige stuifdijk op verschillende plaatsen doorgebroken; de zeereep is daar beduidend dynamischer dan in het westen. Conclusie is dat het dynamisch zeereepbeheer op Schiermonnikoog momenteel vooral mogelijkheden biedt voor de ontwikkeling van een natuurlijke zoet-zoutovergang vóór de huidige zeereep. Hier is de variatie in landschap en vegetatietypen wel toegenomen.

Toekomst

De verwachting is dat de huidige ontwikkelingen zich zullen voortzetten. De oude zeereep is dichtbegroeid. De wind zal hier bijna geen grip krijgen op het zand en er zullen weinig stuifkuilen ontstaan. Na de storm van november 2006 zijn hier nieuwe aanknopingspunten ontstaan die mogelijk tot een meer dynamische ontwikkeling leiden. De ontwikkeling op het strand zal doorgaan. Wanneer de strandduintjes verder uitgroeien tot een min of meer gesloten duinenrij, dan zal de dynamiek aan de achterkant verder afnemen.

[ terug ]

Nieuwsarchief