WAD4U over foppen

Sommige dieren zijn meesters in het vermommen. Andere dieren zorgen er juist voor dat ze er heel gevaarlijk uitzien zodat niemand ze durft aan te vallen. In deze WAD4U: dieren die tot de verbeelding spreken.

 

Gefopt!

Gevaar loert overal voor veel dieren in de natuur. Is een dier niet gewapend met scherpe tanden, gif of stekels en wil het niet als lekker hapje eindigen? Dan moet het zorgen niet op te vallen voor loerende ogen. Hoe? Door de kleur van zijn omgeving aan te nemen of op een ding lijken, zoals een takje of blaadje. Er zijn ook dieren die juist extra opvallen om zich te beschermen. Ze zien er gevaarlijker uit dan ze zijn, om schrik aan te jagen of hun tegenstander te verwarren. Een slimme zet is om er helemaal uit te zien als een ander dier, dat wel gevaarlijk is of niet lekker smaakt. En dan zijn er nog dieren die juist doen alsof ze zwak en zielig zijn, of zelfs dood, om hun vijand te misleiden. Maar de jager kan die tactieken ook gebruiken om zelf niet op te vallen en zijn prooi ongemerkt te besluipen. Een wolf in schaapskleren…

 

Zeekatten zijn de kameleon van de zee

Meestal kunnen dieren hun schutkleur niet zelf veranderen. Maar er zijn wel dieren die van kleur kunnen veranderen wanneer hun dat uitkomt. De zeekat, een soort inktvis, kan dat binnen een seconde dankzij een heel speciale huid. Hij kan zelfs de tekening van zijn huid veranderen en er ook nog eens bubbels en haakjes op laten verschijnen om nog meer in zijn omgeving op te gaan. Hij doet het niet alleen voor camouflage. Hij geeft er ook signalen mee af aan soortgenoten. Het dier doet dit bewust, het is waarschijnlijk het intelligentste weekdier op onze planeet! Hij heeft nog een slimme manier om zich te verbergen: bij gevaar spuit hij een donkere inktwolk tussen zichzelf en de jager. De foto bij dit verhaal is gemaakt door duikvereniging Hydrofiel.

Een leuke video waarin je ziet hoe de zeekast zich aanpast aan zijn omgeving!

 

Inktvissen zijn meesters

Inktvissen zijn meesters in het nabootsen van hun omgeving (camouflage). We hebben een paar leuke video's gevonden. Er wordt Engels in gesproken, maar ook zonder dat je het verstaat, snap je wat er aan de hand is. In deze video gaat het over inktvissen en dit is een video over de zeekat. Dit dier kan niet alleen de kleur van zijn omgeving aannemen, maar ook verschillende patronen. Daar zijn grappige proeven mee genomen die je in dit filmpje kunt zien. Of bekijk deze supermooie videobeelden van zeekatten in tropische wateren die spectaculair van kleur veranderen. 

 

Opdracht: Los de puzzel op

Dieren proberen hun vijanden of prooi te foppen. Welke tactiek hoort bij welk dier? Vul de naam van het juiste dier in bij het nummer van de fopperij. Als je alles goed hebt, verschijnt een woord in de gekleurde vakjes. Zoek je de oplossing? Die staat ergens verstopt...

Download de quiz 



Opdracht: Jeminee, een orchidee

Niet alleen dieren hebben hun trucjes om andere dieren te foppen. Ook planten hebben zo hun manieren, bijvoorbeeld om bijen te lokken die het stuifmeel verspreiden. Zo doet de bijenorchis dat: zijn bloemen lijken op bijen en ruiken zelfs als vrouwtjesbijen, zo lokt hij mannetjesbijen. De wespenorchis lokt juist wespen. Die zitten vaak op rottend fruit. De schimmels daarvan blijven aan hun pootjes kleven. De wespenorchis heeft nectar in een kommetje in de bloem. Die gaat gisten door die schimmels. Het wordt een drankje waarvan de wespen een beetje dronken worden. Daarvoor komen ze graag nog een keertje terug.
Orchis, dat klinkt als orchidee, klopt dat, die groeien toch alleen in tropische landen? Ja, ook in de Nederlandse natuur zijn ze te vinden. En soms zijn ze vernoemd naar de insecten die ze bestuiven. Kun jij nog meer orchideeën met insectennamen vinden op internet? 

 

Tip: Land van juffrouw Ali

Dacht je dat orchideeën alleen in tropische landen groeien? Ook in de Nederlandse natuur zijn ze te vinden. Soms zijn ze vernoemd naar de insecten die hen bestuiven, wanneer ze de bloem een bezoekje brengen. Ze hebben elk hun eigen manier om die te lokken. In nationaal park Lauwersmeer is een weiland met de mooie naam ‘Land van juffrouw Ali’. Hier bloeien verschillende soorten orchideeën en andere zeldzame bloemen. Vanaf hier start een route. Deze gaat door het Lauwersoogbos en komt langs een velden met veel bloemen en dus ook beestjes. In het voorjaar en de vroege zomer bloeien hier duizenden orchideeën. Voordat je start zou ik even langs Activiteitencentrum Lauwersnest waar je meer komt te weten over de natuur van het gebied.