Kijk eens even, waddenleven

November: rotgans

Vanaf eind november/begin december zit het waddengebied jaarlijks weer vol met ganzen. Grote aantallen brandganzen grazen op de graslanden op de Waddeneilanden of binnendijks langs de kust. Minstens zo mooi is de rotgans. Je vindt ze in kleinere aantallen in het waddengebied, maar ook vaker buitendijks. Hier foerageren ze op de kwelders of vind je ze rustend op het water van de Waddenzee. De naam doet vermoeden dat het een vervelend dier is, maar eigenlijk heeft de rotgans zijn naam te danken aan het geluid wat ze maken. Dit klinkt een beetje als rot rot rot.

 

Paspoort van de rotgans

De rotgans is een echte langeafstandstrekker. De vogels broeden op de Siberische toendra’s en trekken in het najaar richting Nederland. Het grootste gedeelte van de wereldpopulatie brengt de winter in Nederland door, waarbij een klein gedeelte doortrekt naar Engeland, België en Frankrijk. Dit betekent dat sommige vogels een afstand afleggen tot wel 5.000 kilometer.

Jaarlijks overwinteren er in Nederland zo’n 60.000 rotganzen. Dit zijn kleine aantallen als je het afzet tegen de aantallen brandganzen of kolganzen die Nederland ’s winters bezoeken. De rotgans is makkelijk van andere ganzensoorten te onderscheiden door zijn zwart met grijswitte verenkleed en is daarnaast redelijk kustgebonden. Een waarneming van deze soort in het binnenland is behoorlijk uniek. Naast de algemene rotgans zitten er in deze groepen soms ook enkele exemplaren van de gelijkende witbuikrotgans en zwarte Rotgans. Deze 2 soorten zijn een stuk lastiger van de gewone rotgans te onderscheiden en zijn behoorlijk zeldzaam.

 

Wanneer & waar is de rotgans te zien

Zoals gezegd is de Rotgans een soort die in Nederland redelijk kustgebonden is. Een groot gedeelte is te vinden in de Zeeuwse Delta, op graslanden langs de Noordzeekust en vooral ook in hele grote aantallen in het Waddengebied. De vogels foerageren hier vooral op graslanden op de Waddeneilanden zoals Texel, Terschelling, Schiermonnikoog en Ameland, maar ook op de binnendijkse graslanden langs de Friese en Groningse waddenkust. De met gras begroeide zeedijken zijn geliefde plekken voor deze soort om te foerageren. Daarnaast foerageren ze graag op de kweldervegetatie, waardoor je ze ook goed kunt waarnemen langs de pier van Holwerd bijvoorbeeld.

Het aantal overwinterende rotganzen in Nederland is de laatste 15 jaar redelijk stabiel, terwijl er daarvoor een aflopende trend waarneembaar was. In de broedgebieden van de vogels is het broedsucces grotendeels afhankelijk van het aantal lemmingen. In jaren met voldoende lemmingen storten roofdieren als de poolvos zich massaal op de lemmingen, terwijl ze in jaren met weinig lemmingen zich vooral tegoed doen aan de eieren en kuikens van onder meer de rotganzen en brandganzen.

 

Net als andere ganzensoorten is de rotgans redelijk schuw wanneer ze zich in grote groepen bevinden. Wanneer er een schrikt, gaan ze massaal de lucht in. Het beste is dan ook om deze vogels vanaf een afstandje vanuit de auto te bewonderen, zodat de auto als mobiele schuilhut dienst doet. Ze hebben minder angst voor auto’s dan voor mensen die te fiets of te voet naderen.

Geniet 12 maanden lang van de foto’s van Marcel van Kammen!

‘Je moet het gedrag van dieren kennen om ze te kunnen fotograferen.’ Dat is het motto van natuurfotograaf Marcel van Kammen. Geniet twaalf maanden lang op groot formaat van de mooiste beelden van vogels en andere waddendieren met de WADDENkalender 2023. Marcel van Kammen wordt op dit moment gezien als de beste natuurfotograaf van het land. Hij won de prestigieuze Groene Camera 2022 en maakte dé natuurfoto van het jaar die is opgenomen in deze kalender. Steun de bescherming van Waddenzee Werelderfgoed.

 

Bestel de WADDENkalender 2023