Niet (ver)storen a.u.b.

Gun wadvogels hun rust

Op de wadden kun je fantastisch genieten van talloze vogels. Voor de vogels zelf is het echter funest als ze – zeker na een trektocht van soms duizenden kilometers – tijdens het rusten worden gestoord, of als hun broed- en foerageergebieden worden overlopen door bezoekers. Het project Wij & Wadvogels wil via voorlichting verstoring van wadvogels voorkomen. Vijf kenners geven tips om wadvogels te bewonderen zonder ze te hinderen.

 

Harry Smit

Vogelwachter Staatsbosbeheer op Engelsmanplaat

‘Op Engelsmanplaat kunnen in de zomermaanden wel 50.000 tot 100.000 vogels van allerlei soorten zitten. Bij slecht weer, met veel wind, is de Engelsmanplaat (zie foto) bij hoogwater meestal heel klein of zelfs helemaal onder water gelopen. Dan staan er dus heel veel vogels op een klein stukje land opeengepakt. Een groeiend probleem voor ons is, dat er juist onder zulke omstandigheden steeds vaker wind- en kitesurfers in het gebied komen en de vogels verstoren. Die vogels blijven het liefst zo dicht mogelijk bij hun voedselgebied overtijen en gaan pas als het echt niet anders kan op de wieken om van de Engelsmanplaat naar het noordelijker gelegen Rif te vliegen. Dat levert veel stress voor ze op. Wulpen zijn er bijvoorbeeld heel gevoelig voor, maar ook de bonte strandloper of de kanoetstrandloper. We kunnen die surfers amper bereiken, en ik zou graag willen dat er meer voorlichting kwam en desnoods regelgeving om ze te weren.’ Foto: Engelsmanplaat, fotograaf Henk Postma.

Tip van Harry Smit

‘Vaar je naar de Engelsmanplaat, doe dat dan bij laagwater. Dan is er letterlijk meer ruimte om van de natuur te genieten en de vogels hebben minder last van je bezoek’

 

Cynthia Borras

Boswachter Natuurmonumenten, Schiermonnikoog

‘De afgelopen jaren is het veel drukker geworden in de natuur op Schiermonnikoog. Logisch natuurlijk, met de pandemie. De natuur wordt dus intensiever gebruikt. Daar lijden de wadvogels onder en daar maken we ons wel zorgen over. Want veel bezoekers beseffen niet hoezeer ze de natuur negatief beïnvloeden, bijvoorbeeld door honden los te laten lopen of door de wandelpaden te verlaten en naar groepen rustende vogels toe te struinen. Mensen vinden het mooi om die scholeksters of plevieren op te zien vliegen, maar dat is juist funest voor ze. Blijf dus op de wandelpaden, bewonder de vogels van een afstand en laat vooral je hond er niet lekker achteraan hollen.’ Foto: bonte strandloper, fotograaf Henk Postma.

Tip van Cynthia Borras

‘Houd je hond aan de lijn. Altijd. Zelfs als-ie vreselijk braaf is en nooit een vlieg kwaad doet’

 

Renate de Backere

Voorlichter Waddenverenging

‘Veel bezoekers van de Wadden zijn zich er helemaal niet van bewust dat ze vogels verstoren, het gaat meestal per ongeluk. Wij willen niet met het vingertje wijzen, maar uitleggen waarom het belangrijk is dat men rekening met de vogels houdt. Je merkt dat als dat kwartje valt, mensen echt wel gevoelig zijn voor die boodschap. Ook lokale ondernemers kunnen daar een rol in spelen, door bijvoorbeeld aan hun gasten uit te leggen waar je van vogels kunt genieten zonder ze te hinderen. Met betere kennis verbetert ook de mentaliteit van bezoekers merkbaar. Want wie meer weet over vogels, houdt ook eerder rekening met ze. Dat merk ik ook als ik zelf gesprekken aanknoop met waddenbezoekers.’ Foto: drieteenstrandloper, fotograaf Henk Postma.

Tip van Renate de Backere

‘Leer de vogels kennen. Dan ga je vanzelf meer rekening met ze houden’

 

Marcel van Kammen

Natuurfotograaf

‘Ik zit weleens lekker bij een hoogwatervluchtplaats rustig te genieten, camera in de aanslag, en dan komen er toeristen langs die met loslopende honden en drukke kinderen overal dwars doorheen banjeren. Dat is voor mij niet zo erg, maar voor de vogels wel. Dat zie je ook bij amateurfotografen, die hebben vaak de neiging om zo dicht mogelijk bij de vogels te willen komen voor de perfecte foto. Dat is niet handig en ook niet nodig. Ga een uurtje voor hoogwater rustig ergens zitten en wacht tot de vogels naar jóu toe komen, dan maak je de mooiste foto’s. Zie je drieteenstrandlopers op het strand rondscharrelen, blijf er dan minstens 50 meter bij vandaan, dan zit je altijd goed. Kortom: verdiep je in het vogelgedrag en heb geduld.’ Foto: steltkluut, fotograaf Marcel van Kammen.

Tip van Marcel van Kammen

‘Ga nooit op de vogels af. Laat ze naar jóu toekomen’

 

Camilla Dreef

Vogelonderzoeker en ambassadeur Vogelbescherming Nederland

‘Het is heel begrijpelijk dat veel mensen niet beseffen dat zij vogels verstoren, omdat die mensen meestal niet per se in de natuur zijn om speciaal van vogels te genieten. Vogels hebben alle tijd nodig om voedsel te zoeken en te rusten. Opvliegen door verstoring is dus vervelend. Door iets meer alert te zijn kunnen we vogels makkelijk rust geven. Dus laat vogels ook met rust. Want als een vogel wegvliegt, dan was je te dichtbij! En als je weet waar je op moet letten, dan kun je daar rekening mee houden. Let op grote groepen vogels, steltlopers die rusten, staan op één poot, met de kop in de veren. Bekijk ze van een afstand en ga er met een boog omheen. Je komt te dichtbij als je ziet dat ze hun kop uit de veren halen,  van je af hinkelen of gaan roepen. Dus zodra je die kop omhoog ziet komen, weet je al dat je moet stoppen! Neem liever een verrekijker mee, dan hoef je niet dichtbij te komen.’ Foto: wulp, fotograaf Henk Postma.

Tip van Camilla Dreef

‘Zie je heel veel vogels bij elkaar, bekijk en geniet van een afstand’

 

Wij & Wadvogels

Wij & Wadvogels is een initiatief van Vogelbescherming Nederland in samenwerking met de Waddenvereniging, Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer, Het Groninger Landschap, It Fryske Gea en Landschap Noord-Holland. Kijk voor meer informatie op de website.  

 

Centraal Station Waddenzee

De Waddenzee is als een ‘Centraal Station’ voor kustvogels op de Oost-Atlantische trekroute. Veel soorten verblijven in de loop van een jaar tijdelijk in het waddengebied. Op onze website vind je een volledig overzicht van de aankomst- en vertrektijden van trekvogels in het waddengebied

 

Uit het WADDEN magazine

Dit artikel is verschenen in het WADDEN magazine van maart 2022. Tekst Diederik Plug. Foto’s Henk Postma, Marcel van Kammen. Wil je het magazine ook ontvangen? Word lid van de Waddenvereniging vanaf €27,- per jaar, steun ons werk en ontvang het magazine 4x per jaar in de (digitale) brievenbus.